Algemeen
Een groot deel van het geïnvesteerd vermogen van de gemeente staat op, of ligt in de grond van het openbaar gebied. Een eigentijds zorgvuldig beheer hiervan is dan ook van wezenlijk belang. Een tweede (wellicht nog belangrijker) aspect is dat de kwaliteit van het openbaar gebied door de inwoners vaak het meest intensief wordt beleefd. Daarom is het van belang dat in de diverse beleids- c.q. onderhoudsplannen een kader wordt opgenomen voor het gewenste kwaliteitsniveau. De raad geeft de kaders aan voor het opstellen van de onderhoudsplannen en stelt het gewenste onderhoudsniveau vast. Hierbij wordt zoveel mogelijk aangesloten op de algemeen aanvaarde normen.
In 2023 zijn de meeste onderhoudsplannen geactualiseerd (zie overzicht hieronder). De plannen hebben verschillende looptijden. De jaarlijkse onderhoudslasten zullen ook na deze periode worden doorgeraamd op basis van de onderliggende plannen. Na beëindigen van de looptijden worden weer nieuwe plannen opgesteld worden.
Voor de dekking van de kosten van groot onderhoud wordt gebruik gemaakt van onderhoudsvoorzieningen.
Voorzieningen hebben het karakter van vreemd vermogen, waardoor het geld gereserveerd blijft voor het onderhoud.
Door gebruik te maken van voorzieningen is een groot deel van het onderhoud niet meer direct zichtbaar in onze begroting. De kosten worden immers rechtstreeks ten laste van de voorziening gebracht (balans). Het belang van een goede toelichting en verantwoording over de voortgang van het onderhoudsplan in de paragraaf onderhoud kapitaalgoederen is daarom van groot belang.
Het blijft van belang dat periodiek wordt gekeken naar de noodzaak en de timing van de geplande uitgaven in alle onderhoudsplannen. De onderhoudsplannen worden daarom minimaal twee keer per jaar bijgesteld, bij het opstellen van de begroting en bij het opstellen van de jaarrekening. Op basis van de bijstelling wordt verantwoording afgelegd aan de raad over de voortgang van het onderhoudsplan. Hierbij wordt ook het effect op het beoogde kwaliteitsniveau meegenomen.
De afschrijvingslasten van afgesloten investeringen uit het verleden blijven nog steeds gedekt uit een kapitaallastenreserve, zodat deze lasten niet meer op de exploitatie drukken. Deze kapitaallastenreserve heeft een boekwaarde die gelijk is aan de boekwaarde van de resterende afgesloten investeringen uit het verleden en zal uiteindelijk gelijktijdig met het verdwijnen van die oude boekwaarden zijn uitgeput. Voor nieuwe vervangingen is geen dekking aanwezig. Voor de lasten hiervan moet derhalve ruimte in de begroting worden gemaakt.
Hieronder is een overzicht opgenomen van de actuele onderhoudsplannen waarover onze gemeente beschikt.
Aangegeven is wat (mits bekend) het gewenste onderhoudsniveau is.
In de beleidsplannen voor beheer en onderhoud van wegen, bruggen en havens is onderscheid gemaakt in HIOR gebieden (de oude kernen van Edam en Volendam) en de overige gebieden binnen de gemeente.
Groep | Plan | Besluit | Actualisatie | Onderhoudsniveau | Voorz. |
|---|---|---|---|---|---|
gewenst in | * | ||||
Water | Baggerplan 2020-2024 | 30/01/2020 | 2024 | Legger + 20 cm extra | Ja |
Civiele kunstwerken 2024-2027 | 12/10/2023 | 2027 | B/3 | Ja | |
Groen | Groenbeleidsplan 2020-2024 | 25/06/2020 | 2024 | B (CROW) | Nee |
Speelruimtebeleid 2020-2029 | 30/01/2020 | 2029 | N.v.t. | Nee | |
Accommodaties | Gem. eigendommen 2024-2027 | 12/10/2023 | 2027 | NEN 2767-norm | Ja |
Onderhoudspl. Buitensp. 2024-2027 | 12/10/2023 | 2027 | NOC-NSF-norm | Ja | |
Wegen | Wegen 2024-2027 | 12/10/2023 | 2027 | B/C | Ja |
Openbaar verlichtingsplan 2025-2029 | 27/02/2025 | 2030 | SER normen | Nee | |
Riolering | Gemeentelijk Riool- en | 22/05/2025 | 2029 | O.b.v. schadebeelden | Ja |
Waterzorgprogramma 2024-2028 | 22/05/2025 | 2029 | O.b.v. schadebeelden | Ja | |
Overig | Beleidsplan Afvalbeheer 2017-2022 | 15/12/2016 | 2022 | Normen VANG beleid | Nee |
* Niet voor alle beleidsplannen is sprake van een onderhoudsvoorzieningen: Bij het Groenbeleidsplan is geen sprake van groot onderhoud met een egalisatiefunctie; bij het Speelruimtebeleid is sprake van investeringen en geen groot onderhoud. Voor het onderdeel Riolering geldt dat de voorziening niet gebaseerd is op het onderhoudsplan. De voorziening Riolering is opgebouwd uit beklemde middelen vanuit heffingen ontvangen door burgers. Deze mogen uitsluitend worden ingezet voor de dekking van kosten op het onderdeel Rioleringen.
